Թարգմանչական նախագիծ ՝ Շահնամէ
նախագծի նպատակ ՝ծանոթանալ հին Պարսկական գրականության հէտ
Խնդիրները՝ աւելի թարմ և աշխոյժ պահել Պարսկերեն պառերը քան արաբերեն
Ժամկետը՝04.09.2019
Հաքիմ Աբոլղասեմ Ֆերդոսի Թուսի– ի «Շահնամէ» – ը պարունակում է գրեթե 50000 տողեր և աշխարհի ամենամեծ և ամենաճանաչված էպիկական բանաստեղծություններից մեկն է, որի երգարվեստի ստեղծումը ձեռք է բերվել առնվազն երեսուն տարի իրանական իրանախոս այս բանախոսի շարունակական աշխատանքներում: Երբ Իրանում գիտության և գրականության լեզուն արաբերեն էր, Ֆերդոսին պարսկերենը աշխույժ և կայուն դարձավ ՝ երգելով Շահնամէն իր նախատեսված հատկանիշներով: Այն կարևոր թեմաներից մեկը, որը Ֆերդոսին օգտագործում էր «Շահնամէ» -ը, Աբու Մանսուրիի Շահնեհմն էր: «Շահնամէ» -ը մեծ ազդեցություն է ունեցել պարսկական մշակույթի կողմնորոշման, ինչպես նաև համաշխարհային գրականության փառահեղ արտացոլումների վրա, և մեծ բանաստեղծներ, ինչպիսի են Գյոթեը և Վիկտոր Հյուգոն, դա նշել են որպես լավ: Շահնամէ- ը պարսկերեն լեզւի ամենամեծ գիրքն է աշխարհում և թարգմանվել է աշխարհի բազմաթիվ կենդանի լեզուներով: Արեգակնային տարվա ընթացքում առաջին անգամ Իսաֆահանիի «Շահնամէ» -ը թարգմանվեց արաբերեն, որին հաջորդեցին այս աշխատության այլ թարգմանություններ, այդ թվում ՝ Ժյուլ Մելի ֆրանսերեն թարգմանությունը: Ֆերդովսին երգեց «Շահնամէ» -ը, երբ պարսկերենը իրարանցման մեջ էր, և նա աշխատեց, Շահնամէով այս իրարանցման առաջը պահել: Շահնամէն համեմատ այդ դարվա բանաստեղծություներին աւելի քիչ արաբերեն բառեր է պարունակում ,ընդամէնը 865 արաբերեն բառ։
شاهنامه اثر حکیم ابوالقاسم فردوسی توسی، حماسه ای نزدیک به ۵۰٬۰۰۰ بیت و یکی از بزرگترین و برجستهترین سرودههای حماسیِ جهان است که سرایش آن دستآوردِ دستکم سی سال کارِ پیوستهٔ این سخنسرای نامدار ایرانی است. موضوع این شاهکار ادبی، افسانهها و تاریخ ایران از آغاز تا حملهٔ عربها به ایران در سدهٔ هفتم میلادی است که در چهار دودمان پادشاهیِ پیشدادیان، کیانیان، اشکانیان و ساسانیان گنجانده میشود هنگامی که زبانِ دانش و ادبیات در ایران زبان عربی بود، فردوسی، با سرودن شاهنامه با ویژگیهای هدفمندی که داشت، زبان پارسی را زنده و پایدار کرد. یکی از بنمایههای مهمی که فردوسی برای سرودن شاهنامه از آن استفاده کرد، شاهنامهٔ ابومنصوری بود. شاهنامه نفوذ بسیاری در جهتگیری فرهنگ فارسی و نیز بازتابهای شکوهمندی در ادبیات جهان داشتهاست و شاعران بزرگی مانند گوته و ویکتور هوگو از آن به نیکی یاد کردهاند. فردوسی هنگامی شاهنامه را سرود که زبان پارسی دچار آشفتگی بود،و او از ماندگار شدن این آشفتگی و افزونیِ آن جلوگیری کرد. فردوسی در سرودن شاهنامه بیشتر از پارسی سرهبهره برده و شمار واژههای عربی در شاهنامه تنها ۸۶۵ واژه است